خدا یا در لحظه نبودنم غافل از من نبوده ای
و من در لحظه لحظه بودنم به یادت نبوده ام

خواص انبه بازگشت به خواص خوراکیها
ثبت شده در تاریخ 04-آذر-1392 -- تعداد بازدید : 1142 بار

تاریخچه

امروزه انبه یکه تااز 3 یا 4 میوه مطلوب مناطق حاره به شماره می رود. منشا آن را شمال شرقی هند، شمالبرمه و احتمالا سیلان دانسته اند. در قرن شانزدهم توسط پرتقالی ها به دنیای غرب (قاره آمریکا) برده شد و امروزه در مناطق بسیار گسترده ای از هند، اندونزی،فلوریدا، هاوایی، مکزیک، آفریقای جنوبی، مصر، فلسطین اشغالی، برزیل، کوبا، فیلیپینو پاکستان و بسیاری مناطق دیگر کشت می شود. همانگونه که در شکل عریضی در اطراف خطاستوا گسترش یافته است . باتوجه به این که نواحی جنوب شرقی کشور ما دراین
محدوده قرار گرفته اسیت وکشت و پرورش انبه در آن ناحیه رونق دارد، این مجموعه جهت معرفی بیشتر این میوه تهیهشده است. به دلیل تشابه اقلیمی این منطقه با کشور پاکستان، ارایه گردیده است. درقسمت آخر نیز ویژگی های مهمترین ارقام موجود در کشور که اشتراک زیادی با ارقامموردکشت در پاکستان دارد، آمده است.

گیاهشناسی

انبه mangifera indica مهمترین عضو خانواده Anacardiacea است. مشخصه عمده بیشترگونه های این خانوداده،داشتن کانال های رزینی و نیز در پاره ای از آنها، شیره سمی و اشک آور (حساسیت زا) وجود دارد که گاه عوارض شدید پوستی در انسان ایجاد می کند.
متوسط ارتفاع درختان انبه بین 10 تا 30 متر بوده استو تا بیش از صد سال عمر می کنند. البته عمر درختان پیوندی کمتر از انواع بذری است. تنه اصلی کمابیش مستقیم و استوانه ای به قطر 75 تا 100 سانتی متر است. پوست آن بهرنگ خاکستری قهوه ای با شیارهای سطحی طولی و یا مشبک حاوی قطرات رزین است. تاج درخت (فرم شاخه ها) متراکم و کروی شکل (یا تخم مرغی) است. شاخه ها قوی و ضخیم و اغلبدارای میان گره های یک در میان کوتاه و بلند (که مربوط به اوایل و اواخر هر دورهرشد است)
می باشد.
شاخه هامدور و صاف بوده و در جوانی به رنگ سبز مایل به زرد و تیره می باشند. برگ ها به طورمتناوب تاحدی روی شاخه ها قرار می گیرند. سطح بالایی برگ ها سبز تیره و سطح زیرینآنها سبز مایل به زرد ا ست و طول آنها 40 ـ 10 سانتی متر و عرض آنها بین 10 ـ 2سانتی متر است.
گل هایکاملا کوچک و به طول 8 ـ 6 میلی متر می باشد وروی گل آذینی به طول 60 ـ 16 سانتیمتر قرار می گیرد . ممکن است 500 تا 10000 گل روی یک گل آذین وجود داشته باشد امادرصد بسیار کمی از آنها به مرحله میوه شدن می رسند. به طور معمول دو میوه بر روی هرگل آذین، محصول خوبی به شمار می رود. گرده افشانی در انبه توسط حشرات و باد صورت میگیرد بنابراین انبه گیاهی دگرگشن است و که هم گل های کامل و هم تک جنسی (نر) تولیدمی کند. البته تعداد گل های نر به مراتب بیشتر از گل های کامل است. این موضوع وشیوه گرده افشانی و شرایط محیط و زمان گرده افشانی ازمهم ترین عوامل محدودکننده های تلقیح گل ها و در نتیجه باردهی درخت می باشند.

فرآورده ها و میوه انبه

از میوه انبه فرآورده های مختلفی از جمله مربا، کمپوت، عصاره و ا نواعمختلف چاشنی ها تهیه می شود. همچنین از میوه های نارس و کوچک هم در تهیه ترشیاستفاده می شود. در مناطقی مانند هندوستان، مغز هسته انبه به صورت پودر درآمده وبرای مصارف خوراکی استفاده می شود. اما به نظر می رسد که
مطلوب ترین نوع مصرفآن، تازه خوری است.
انبهمنبع غنی از ویتامین هایA وCبوده و حدود 1% نیز پروتئین دارد. برای انبه مصارف متعدد پزشکی نیز معرفی شده است.



تركيبات شيميايي:
انبه داراي موادي مانند اسيد بنزوئيك Benzoic Acid اسيد سيتريك Citric Acid و پيوري يلو دري Puri yellow Dye كه ماده زرد رنگي است مي باشد . انبه در حدود15% تانن درد .
هسته انبه داراي چربي زياد و نشاسته و اسيد گاليك Gallic Acid است .
در صد گرم انبه مواد زير موجود است :

خواص داروئی

انرژي

45 كالري

آب

80 گرم

نشاسته

12  گرم

پروتئين

0/5 گرم

چربي

0/15 گرم

كلسيم 

6 گرم

فسفر 

9 ميلي گرم

آهن

0/15 ميلي گرم

ويتامين آ

3500 واحد

ويتامين ب 1

0/4  ميلي گرم

ويتامين ب 2

0/35 ميلي گرم

ويتامين ب 3

0/6 ميلي گرم

ويتامين ث

25 ميلي گرم      

خواص میوه انبه رسیده از نظر طب قدیم ایران گرم و خشک و نارس آن سرد و خشک است. انبه نارس تولید کننده بلغم و سودا در بدن می‌باشد.
• انبه بسیار مقوی بوده و تقویت کننده بدن است.
• انبه تقویت کننده قوای جنسی است.
• رنگ صورت را درخشان می‌کند.
• دهان را خوشبو می‌کند.
• ادرارآور است.
• یبوست را برطرف می‌کند.
• انبه دارای مقدر زیادی اسید گالیک است. بنابراین دستگاه گوارش را ضد عفونی و تمیز می‌کند.
• انبه تمیز کننده خون می‌باشد.
• خوردن انبه بوی بد بدن را از بین می‌برد.
• انبه حرارت بدن را کاهش می‌دهد و تب را پائین می‌آورد.
• برای رفع اسهال مفید است.
• خوردن انبه ، سردرد ، تنگی نفس و سرفه را از بین می‌برد.
• برای درمان بواسیر مفید است.
• عطش را برطرف می‌کند.
• انبه چون گرم است برای گرم مزاجان مناسب نیست و این اشخاص باید آن را با سکنجبین بخورند.


خواص مغز هسته انبه

انبه دارای هسته بزرگی است که در وسط آن مغز آن قرار درد که به جای مغز بادام می‌توان از آن در شیرینی‌جات استفاده کرد.
• خوردن مغز هسته اسهال را برطرف می‌کند.
• برای معالجه سرماخوردگی مصرف می‌شود.
• سرفه‌های سخت را درمان می‌کند.
• درمان کننده بواسیر خونی است.
• خانمهایی که دچار خونریزی از رحم می‌باشند و یا بین دو عادت ماهیانه خونریزی دارند برای رفع آن باید از مغز انبه استفاده کنند.
• مغز هسته انبه کرم کش و ضد اسهال است.
• برای تسکین آسم و تنگی نفس مفید است.
• ضد استفراغ است.


دیگر خواص درخت انبه

• گل انبه سرد و خشک است و اسهال را رفع می‌کند.
• اگر شکوفه درخت انبه را خشک کرده و هر روز حدود 3 گرم آن را با 10 گرم شکر بخورند سرعت انزال را معالجه می‌کند.
• صمغ درخت انبه را با روغن و آبلیمو مخلوط کنید برای ناراحتیهای پوست مفید است.
• برای برطرف کردن ریزش مو ، آب برگهای درخت انبه را روی سر بمالید.
• برای تقویت دندان و لثه دم کرده برگ درخت انبه را مضمضه کنید.
• روشهای خوردن انبـــــــه
• انبه‌ها عموما بسیار آبدارند و خوردن آنها بسیار کثیف کننده می‌باشد. بنابراین انبه‌هایی که به مناطق معتدله صادر می‌شوند همانند بیشتر میوه‌های گرمسیری به صورت نیمه رسیده چیده می‌شوند. اگرچه آنها تولید کننده اتیلن هستند و در طول حمل و نقل می‌رسند، به ندرت به اندازه نوع تازه دارای آب یا طعم هستند. انبه رسیده دارای پوست نارنجی ، زرد یا مایل به قرمز می‌باشند. برای اینکه انبه پس از خرید همچنان به رسیدن ادامه دهد لازم است در جای خنک و تاریک ولی نه در یخچال انبار شود. یخچال جریان رسیدن انبه را به تاخیر خواهد انداخت. یک راه ساده برای خوردن انبه‌ای درشت ، طبق روال آن استفاده از چاقو است. در آغاز قسمت پوست را جدا نموده سپس آن‌را تقسیم کرده و با چاقو تکه‌های کوچک آنرا بخورید. قسمتهای بیشتری از پوست را جدا کنید تا به مقدار بیشتری از گوشت میوه دسترسی پیدا کنید. وقتی آخرین قسمت را می‌خورید، یعنی زمانی که پوست دیگری در میوه برای نگهداشتن وجود ندارد منتظر خیس شدن دستهایتان باشید. در مکزیک و گواتمالا برشهای انبه را با پودر فلفل قرمز و یا نمک می‌خورند. در هندوستان انبه کال را با پودر فلفل قرمز و یا نمک می‌خورند. در فیلیپین انبه کال را با نوعی رب شور به نام bagoong که از ماهی یا میگو تهیه می‌شود می‌خورند.

مضرات

هضم انبه برای بعضی از افراد سخت است و ممکن است ایجاد خارش و دمل نمائید. اگر خون انبه ایجاد نفخ بکند باید آن را با زنجبیل خورد.

تنوع در انبه ها

انبه ها نوعاً ميوه هايي منحني (خميده)با پوست سبز، مايل به صورتي،طلايي يا قرمز و نارنجي زيبا، بسيار معطر ودر بر گيرندهً دانه هاي كركين پهن وخيلي بزرگ هستند.تنوعات زيادي در اين ميوه موجود است.آنها مي توانند گرد، بيضي، قلوه اي شكل باشند.هر كدام از اين ميوه هاطعم،مزه واستحكام مغز ساقه خود را دارند.

ارزش غذايي انبه

انبه از نظر غذائي بسيار غني است در مقايسه باساير ميوه هامنبع عالي كاروتن است
هر يكصد گرم از قسمت خوراكي انبه حاوي 1990 واحد بين المللي بتاكاروتن (ويتامين آ) است كه خيلي بيشتر ازميزان موجود در ساير ميوه هاست. مجموع كاروتنوئيدها در انبه با رسيدگي ميوه افزايش مي يابد.خوردن ميوه درفصل آن مي تواند ذخيره اي از( ويتامين آ) در كبد تأمين كند كه براي دوام آوردن براي بقيه سال كفايت مي كندو براي پيشگيري از ناهنجاري هاي كمبود ويتامين آ مثل شب كوري، بسيار مفيد است .
انبه، چه رسيده وچه نارس منبع خوبي از( ويتامين ث) مي باشد . در هر يكصد گرم انبه مقدار 16 ميلي گرم ويتامين ث موجود است.( ويتامينهاي آ وث) هر دو آنتي اكسيدان بوده وبه جلوگيري از آسيبهاي راديكالهاي آزاد و در نتيجه كاهش ريسك برخي سرطانها كمك مي كنند. انبه رسيده تامين كننده منبع خوبي از كالري است.يك انبه رسيده به ازاي هر يكصدگرم وزن مقدار 47كيلو كالري تأًمين مي كند.(كه بيشتر از قند فروكتوز به دست مي آيد).انبه نارس در مقايسه با رسيدهً آن كالري كمتري دارد. انبه رسيده همچنين منبع خوبي از پتاسيم بوده و مقدار نا چيزسديم آن ، باعث مي شود براي بيماران داراي فشار خون بالامناسب باشد افرادي كه محدوديت رژيم پتاسيم دار مثل رژيم غذايي براي نارسائي كليه دارند بايد از مصرف انبه پرهيز كنند.

انتخاب وخريد

رنگ لزومأً نشان رسيدگي در انبه نيست.حتي وقتي كه آنها رسيده اند با برخي تغييرات آنها سبز باقي مي مانند، درحاليكه ديگر انبه ها طلايي يا قرمز روشن يا تركيبي از اين دو رنگ هستند.ميوه هايي كه خراب نشده يا علامت سياه روي پوست آن نيست بخريد. بهترين راه انتخاب (در خريد) سفت ومعطر بودن ميوه است.

ذخيره كردن

انبه هاي رسيده مي تواند براي روزها تا هفته ها بستگي به تنوع ان انبار شوند.قطعه هاي انبه مي تواند كنسروشود يا خشك،ومغز آن خارج شود.انبه هاي رسيده بيشتر براي خشك كردن بكار مي روند واينها مي توانند براي ترشي وچاشني غذا بكار برده شوند.

تهيه و كاربردهاي انبه

بهترين مصرف اين ميوه لذيذ خوردن آن به عنوان يك ميوه رسيده است.از انبه ها به علاوه سالادهاي ميوه خارق العاده تهيه مي شود ومي توان براي درست كردن يخمكها وبستني ها نيز خالص شوند.ميلك شيك ها ( مخلوط بستني با شير كاكائو)، آب ميوه ، انواع مربا،ژله ،ترشي (با انبه )خوراك خوشمزه اي را معمولاً آماده مي كنند.
انبه هاي رسيده كوچك همچنين مي توانند ادويه لذيذي با افزودن نارگيل ودوغ بسازند. ميگوها وماهي ها با انبه خام ترش طعم خوبي را مي سازند. ترشي انبه خام وادويه طعم معروفي دارد..انبه ًنارس پوست كنده به قطعات كوچك وباريكي بريده ودر آفتاب خشك مي شودبعداًچاشني وپودر زردچوبه زده كه در هند در طبخ غذا استفاده مي كنند .دانه هاي انبه همچنين خوردني هستندودرسايه خشك وپودر زده و غذاهاي زيادي را بوجود مي آورند. انبه هاي خام كوچك مي تواند بخار داده شوندودر محلول نمك دركوزه گلي براي دوره اي از 4تا5 ماه قرار گيرند. بعدها مي توان انبه ها را بر حسب نياز بيرون آورده پس از خرد كردن با فلفل سبز و مختصري روغن به عنوان چاشني خورد.برگهاي ظريف انبه؛پوست وساقه براي خواص ضد باكتريا ئي درهندوستان وديگر كشورها، به كار برده می شود.

منابع :

انبه http://daneshnameh.roshd.ir
انبه http://aftab.ir
انبه Mango http://www.irteb.com
آشنایی با میوه انبه Mango http://www.afghanpen.com
انبه چیست؟ http://www.forum.pacyrus.com
انبه Mango http://www.money58.netfirms.com
خواص دارویی انبه http://www.persianv.com
انبه «داروئی» http://daneshnameh.roshd.ir
بخش نظرات
روزشمار فاطمیه
روزشمار غدیر
روزشمار محرم عاشورا